Gwałtowne, spontaniczne zjawisko wyróżniające się silnym, narastającym w szybkim tempie lękiem, stało się niejako symbolem naszych czasów, w których obawy związane z różnymi sferami życia, szczególnie ze zdrowiem, są nieodłącznym elementem codzienności (…)

Po czym poznać, że to właśnie atak paniki?

Doświadczenie drżenia lub dygotania ciała, zawroty głowy, uczucie suchości w jamie ustnej (nie spowodowanego lekami ani odwodnieniem), dyskomfortu w klatce piersiowej, duszności oraz przyspieszona akcja serca to charakterystyczne cechy ataków paniki- zjawiska, którego osobiście doświadczył jeden na trzech dorosłych przynajmniej raz w życiu. Niepokojącymi sygnałami, mówiącymi o występowaniu zaburzeń lękowych z atakami paniki, są również te, które obejmują stan psychiczny człowieka. Wśród nich możemy wyróżnić obawy związane z utratą poczucia kontroli i zbliżającą się śmiercią. Obok wspomnianych powyżej objawów autonomicznego wzbudzenia oraz licznych obaw, może wystąpić również derealizacja, czyli poczucie nierealności przedmiotów albo dystansu, a także poczucie nierealności samego siebie (depersonalizacja).  
W zależności od okoliczności, w których objawy występują, wyróżnia się sytuacyjne (konkretna sytuacja wywołuje lęk) oraz spontaniczne (brak powtarzającej się sytuacji stresowej) napady paniki.

Skąd się biorą ataki paniki?

Prowadząc rozważania na temat pojawiających się ataków paniki, warto zwrócić uwagę na modele wyjaśniające ich genezę.
W rozumieniu podejścia biomedycznego na pojawienie się lęku panicznego wpływa wyposażenie genetyczne człowieka. Zgodnie z nim, wystąpienie ataków paniki zależne jest od podatności organizmu danej jednostki.
Model psychologiczny zakłada jednak, że do ataku paniki dochodzi w sytuacji błędnej interpretacji odczuć płynących z ciała, rozpoznawanych w danym momencie jako zagrażające życiu. Organizm pozostaje wówczas w stanie nadmiernego pobudzenia, przygotowując się do konfrontacji z zagrożeniem. W tym samym czasie zdolność racjonalnego myślenia i szerszego spojrzenia na obecną sytuację zostaje ograniczona.  

W jaki sposób radzić sobie?

Kiedy potrafimy już rozpoznawać sygnały, mogące świadczyć o pojawieniu się ataków paniki, a także znamy podstawowe teorie wyjaśniające ich etiologię, warto zastanowić się w jaki sposób radzić sobie w obliczu spontanicznego doświadczenia silnego lęku lub wtedy, gdy nie potrafimy uwolnić się od nawracających ataków.

• Podstawową metodą radzenia sobie jest przyjrzenie się swoim nawykom myślowym
  w gabinecie psychologa, który przy zastosowaniu specjalistycznych metod terapeutycznych pomoże zidentyfikować źródło trudności i udzieli Ci wsparcia w procesie zmiany.

• Jedną z propozycji, które mogą okazać się pomocne w walce z atakami paniki jest trening Mindfulness rozumiany jako szczególny rodzaj uwagi: świadomej, nieosądzonej i skierowanej na bieżącą chwilę (Jon Kabat-Zinn, 1990). Pozwól sobie na bycie Tu i Teraz! Ten stan rozpoznasz po tym, że Twoja uwaga będzie skupiona właśnie na chwili obecnej.

• Postaraj się rozpoznać co spowodowało atak paniki. Być może była to jakaś myśl lub uczucie, które pojawiło się w Tobie?

• Przypomnij sobie to, czego w tym momencie doświadczasz, odpowiadając na pytanie: ,,Czy jest coś, co teraz realnie mi zagraża?’’. Poddając się emocjom, daj sobie przyzwolenie na to, by zagłębić się w nie, a następnie wycofać się ze stanu poddania w wybranej przez Ciebie chwili.

• W opanowaniu ataków paniki nieocenioną rolę pełni spokojny, świadomy oddech.
  Zaleca się powolną wentylację, czyli wdychanie powietrza nosem i wypuszczanie go ustami w stosunku 1:2 (np. 5 sekund głębokiego wdechu, a następnie 10 sekund swobodnego, powolnego wypuszczania powietrza)

• Jeśli atak paniki nie ustępuje, spróbuj przekierować swoją uwagę na obiekty zewnętrzne, które pomogą wygasić Twoje reakcje.

• Najważniejsze- nie bój się prosić o pomoc. Jeśli obecność drugiego człowieka sprawia, że w obliczu ataku paniki czujesz się spokojniej, powiedz o tym komuś, kto będzie w tym czasie przy Tobie.